English - Under Construction
βιογραφικόδραστηριότηταετυμοπερίεργαγνωστά έργαεργογραφίαάρθρα/μελέτεςοπτικοακουστικό υλικό
επιφυλλίδαεπικαιρότηταλεξιλόγιοεπικοινωνία
| Share
  
 

«Στους Έλληνες πρέπει να μιλάμε …ελληνικά!» Συνέντευξη στον Παναγιώτη Ρηγόπουλο

Το καμπανάκι του κινδύνου έχει αρχίσει να χτυπάει πένθιμα για το μέλλον της ελληνικής γλώσσας; Ο διακεκριμένος Καθηγητής Γλωσσολογίας, Πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών και Πρόεδρος της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας, Γεώργιος Μπαμπινιώτης, στην αποκλειστική συνέντευξη που μας παρεχώρησε, δίνει την απάντηση σε αυτό το κρίσιμο ερώτημα.
Διαβλέπει κίνδυνο από την «εισβολή» των ξένων λέξεων και καλεί τους Έλληνες να αφυπνιστούν πριν να είναι αργά… Ελέγχει την τηλεόραση αλλά και τα σύγχρονα τραγούδια για την υποβάθμιση της ποιότητας της γλώσσας μας.
Ποια είναι η θέση του για την επαναφορά των αρχαίων ελληνικών στα σχολεία;
Τον βρίσκει σύμφωνο η μετάφραση της Θείας Λειτουργίας στην δημοτική;
Καταλογίζει ευθύνες στο σχολείο, για την …γλωσσική μας κατρακύλα;
Οι τεκμηριωμένες θέσεις του κ. Μπαμπινιώτη, ίσως αποτελέσουν την θρυαλλίδα για μια μεγάλη συζήτηση περί της ελληνικής γλώσσας που «πληγώνουμε»… 

► Ξέρουμε ότι τα 2/3 της αγγλικής γλώσσας περιέχουν λέξεις προερχόμενες από τις κλασικές γλώσσες (ελληνική και λατινική), ενώ οι Έλληνες δημιούργησαν το αλφάβητο, αφού επινόησαν τα φωνήεντα. Δεν θεωρείτε λοιπόν, ότι είναι αδικημένη η ελληνική γλώσσα για την θέση που κατέχει παγκοσμίως;
«Η ελληνική γλώσσα έχει από μόνη της μια διαχρονική αξία και μια διεθνή παρουσία. Ενας από τους μεγαλύτερους γλωσσολόγους, ο Ντέιβιντ Κρίσταλ, μιλάει για μια ευρω-ελληνική, χαρακτηρίζοντας έτσι την παρουσία της ελληνικής γλώσσας, μέσα στις ευρωπαϊκές γλώσσες και στην επικοινωνία των Ευρωπαίων. Αυτό δείχνει, ποια λειτουργία είχε και το κυριότερο, εξακολουθεί να έχει η ελληνική γλώσσα, μέσα στο χώρο της Ευρώπης και δια της Ευρώπης ευρύτερα. Αυτό που χρειάζεται, δεν είναι απλώς η διαπίστωση αυτής της ιδιαιτερότητας και της δύναμης της ελληνικής γλώσσας μέσα από την διεθνή παρουσία της, αλλά μια καλλιέργεια και κατάκτηση ποιοτική από τους ίδιους τους Έλληνες, ώστε να μπορέσουμε εμείς, οι κληρονόμοι οι φυσικοί αυτής της γλώσσας, να αξιοποιήσουμε το θησαυρό της. Το ότι οι ξένοι παραδέχονται τη δύναμη και την προσφορά της ελληνικής γλώσσας, απλώς πρέπει να είναι μια επιβεβαίωση για εμάς, ώστε να κατακτήσουμε καλύτερα την γλώσσα και αυτό δεν είναι εύκολο. Είναι έργο ζωής. Δηλαδή, δεν είναι το σχολείο μόνο, τα ακούσματά μας, ή τα διαβάσματά μας, είναι θέμα παιδείας. Και είναι θέμα πόσο αναγνωρίζουμε τη γλώσσα ως αξία, και πόσο χρόνο και κόπο αφιερώνουμε στην κατάκτηση της γλώσσας μας»

► Μπορούμε να νιώθουμε ικανοποιημένοι, από την προσπάθεια που καταβάλουμε σαν Έλληνες προς αυτήν την κατεύθυνση;
«Δεν μπορούμε να είμαστε σήμερα ιδιαίτερα ικανοποιημένοι. Από την άλλη πλευρά, όλο και περισσότερα εργαλεία, βοηθήματα κείμενα υπάρχουν, που μπορούν να μας βοηθήσουν, σε μια ποιοτική κατάκτηση της ελληνικής γλώσσας»

► Ένας από τους τρεις σημαντικότερους λόγους που διαδόθηκε η ελληνική γλώσσα, είναι ο αρχαίος ελληνικός στοχασμός και τα κείμενα της φιλοσοφικής, πολιτιστικής και καλλιτεχνικής έκφρασής του. Είστε λοιπόν υπέρ της επαναφοράς της διδασκαλίας των αρχαίων στα σχολεία;
«Από χρόνια η θέση μου είναι υπέρ της επαναφοράς. Πιστεύω, ότι μια μεγαλύτερη επαφή με τα παλαιότερα ελληνικά μας, που έλεγε ο Σεφέρης, λόγια παράδοση (καθαρεύουσα) και αρχαία, είναι απαραίτητη για να βοηθήσουμε σε μια ποιοτική βελτίωση της γνώσης των νέων ιδίως, των παιδιών και των μαθητών, της σύγχρονης ελληνικής. Η σύγχρονη ελληνική, είναι μια ακατάπαυστη συνέχεια της αρχαίας γλώσσας. Αυτή η παράδοση για να αποδώσει καρπούς, πρέπει γίνει αντικείμενο εξοικείωσης. Αν δεν υπάρχει αυτή η εξοικείωση, δεν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε απαιτητικά, δηλαδή δημιουργικά και σε ποιοτικό επίπεδο, την νέα ελληνική γλώσσα. Θεωρώ ότι με σωστή διδασκαλία και επιμένω στο σωστή, που σημαίνει με κατάλληλα βιβλία και κατάλληλη μέθοδο, με καλά καταρτισμένους εκπαιδευτικούς, μπορούμε να έχουμε μια καλύτερη γνώση της αρχαίας γλώσσας και της λόγιας παράδοσης, ώστε να ενισχύσουμε τα νέα ελληνικά μας, την σύγχρονη γλώσσα μας».

► Ορισμένοι πάντως επιμένουν, ότι η αρχαία θα περιπλέξει τα παιδιά στην εκμάθηση της νέας ελληνικής…
«Όσοι θεωρούν, ότι η νέα ελληνική δεν έχει καμία σχέση με τα παλαιότερα ελληνικά και από μόνη της μπορεί σε λεξιλογικό επίπεδο να βελτιωθεί, νομίζω ότι διαπράττουν ένα ιστορικό σφάλμα». 

► Θα πρέπει η καθαριστεί η ελληνική γλώσσα από τους ελληνοποιημένους ξενικούς όρους, ή θα πρέπει να ενσωματωθούν στην ελληνική γλώσσα;
«Οι ξένοι όροι πρώτα και πάνω από όλα, θα πρέπει να υπάρξει προσπάθεια να αποδοθούν στην γλώσσα μας. Στους Έλληνες πρέπει να μιλάμε ελληνικά. Από εκεί και πέρα, δεν είναι φοβερό να περάσουν κάποιοι ξένοι όροι στη γλώσσα μας. Η συνάντηση των πολιτισμών είναι και συνάντηση γλωσσών και κάποιες λέξεις μπορούν να περνούν από τη μία γλώσσα στην άλλη. Αλλά υποχρέωση των Ελλήνων είναι, να αποδίδουν στα ελληνικά τις ξένες λέξεις και έχουμε κάθε μέσο και δυνατότητα να το κάνουμε, ώστε να μιλάμε ελληνικά στον Έλληνα. Χωρίς, ξαναλέω, να αποτελεί έγκλημα, αν περάσουν και κάποιες ξένες λέξεις. 

► Κινδυνεύει η γλώσσα μας από αυτήν την «εισβολή» των ξένων λέξεων;
«Το θέμα, είναι ζήτημα μέτρου, γιατί αυτή η άκριτη εισαγωγή χιλιάδων λέξεων, αποτελεί έναν κίνδυνο για την ελληνική γλώσσα, εάν υιοθετηθούν και αρχίσουν να χρησιμοποιούνται. Όπως συμβαίνει σε διάφορα περιοδικά και νεανικά τραγούδια. Εκεί διαβλέπω έναν κίνδυνο. Νομίζω, ότι φυσικότερη διαδικασία είναι να αποδώσουμε τους όρους και τις λέξεις στα ελληνικά και κάποιοι διεθνείς όροι ας περάσουν και στην γλώσσα μας, ως ξένες λέξεις»

► Φοβόσαστε τον εκχυδαϊσμό της ελληνικής γλώσσας; Αντιμετωπίζει έλλειμμα ποιότητας η γλώσσα μας στην καθημερινή επικοινωνία μας;
«Έλλειμμα ποιότητας έχουμε οπωσδήποτε! Που είναι έλλειμμα Παιδείας στην πραγματικότητα. Αν βελτιώσουμε την Παιδεία μας, θα βελτιώσουμε και την γλώσσα μας. Και εκεί βρίσκεται η βάση όλου του προβλήματος και ο δρόμος επίλυσης συνάμα»

► Ευθύνεται περισσότερο, το σχολείο ή η τηλεόραση;
«Φταίνε και τα δύο! Και το σχολείο που δεν κάνει όσο πρέπει καλά τη δουλειά του, αλλά και η τηλεόραση που δεν αποτελεί πλέον πρότυπο γλώσσας. Αντίθετα μέσα από πολλές σειρές συνεχείας (σίριαλ), επηρεάζει το γλωσσικό επίπεδο των νέων παιδιών και το εκχυδαΐζει. Επομένως, υπάρχει ένα πρόβλημα ποιότητας γλώσσας και αυτό μπορεί να αντιμετωπιστεί με μία αφύπνιση και εγρήγορση των Ελλήνων, που αναγκαστικά θα περάσει μέσα από μία καλύτερη ποιότητα Παιδείας»

«Όχι, στην μετάφραση της Θείας Λειτουργίας» 

► Ένας επίσης σημαντικός λόγος της διάδοσης της ελληνικής γλώσσας, είναι ο χριστιανισμός. Η Καινή Διαθήκη και η Θεία Λειτουργία είναι γραμμένες στα ελληνικά, ενώ η Παλαιά Διαθήκη είναι γνωστότερη ως μετάφραση των 70ντα, παρά ως πρωτότυπο κείμενο στην Εβραϊκή. Πιστεύετε λοιπόν, ότι θα ήταν σώφρον να μεταφραζόταν η Θεία Λειτουργία στη δημοτική, ώστε να την αντιλαμβάνονται περισσότεροι άνθρωποι;
«Έχω την άποψη, ότι δεν πρέπει να μεταφραστεί! Γιατί η Θεία Λειτουργία, είναι ένα μυστηριακό κείμενο, έχει τελετουργικό χαρακτήρα. Και ο τελετουργικός αυτός χαρακτήρας χάνεται στην μετάφραση. Αυτό που μπορεί να υπάρξει είναι σχόλια, σε διάφορα μέρη της Θείας Λειτουργίας και ενδεχομένως και ορισμένες θεολογικές λέξεις που χρίζουν ενός σχολιασμού για καλύτερη κατανόηση.
Διαφορετικό είναι το θέμα των περικοπών του Ευαγγελίου. Εκεί, αφού διαβαστεί το κείμενο, γιατί το κείμενο δεν αντικαθίσταται ποτέ, μπορεί να υπάρξει μια πολύ προσεγμένη μετάφραση και αυτό είναι ένα άλλο πολύ μεγάλο ανοιχτό θέμα. Η μετάφραση αυτή, θα διευκολύνει έναν κόσμο να καταλάβει καλύτερα, ιδίως τις αποστολικές περικοπές, που έχουν μια μεγαλύτερη δυσκολία, από την γλώσσα του Παύλου. Αντίθετα, η γλώσσα του Ευαγγελίου είναι πάρα πολύ απλή και ευκολότερα μεταφράζεται. Επομένως, η μετάφραση ως συμπλήρωμα των περικοπών του Ευαγγελίου είναι χρήσιμη, υπό την προϋπόθεση ότι θα είναι καλή μετάφραση»

► Μήπως όμως η μετάφραση της Θείας Λειτουργίας θα βοηθούσε τους ομογενείς μας;
«Πράγματι, το θέμα αυτό μπορεί να το σκεφτεί κανείς, μόνο για το εξωτερικό, μόνο για τους ομογενείς και του ξένους, οι οποίοι έχουν μια άλλη προσέγγιση της ελληνικής γλώσσας. Για τους Έλληνες θα ήταν καταστροφικό, γιατί θα χαθεί αυτός ο τελετουργικός, ο μυστηριακός, ο ποιητικός χαρακτήρας και για να μην λέμε πολλά λόγια, διότι ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος δεν μπορεί να αντικατασταθεί από κανέναν …Ιωάννη Παπαδόπουλο, ή όπως αλλιώς θα μπορούσε να λεγόταν»

Δείτε τη συνέντευξη στην ιστοσελίδα του Π. Ρηγόπουλου
 



« επιστροφή

 

2009 - 2021 | | |  RSS |
 
Powered by Webiz